Canada đang đẩy mạnh cải cách quy trình công nhận bằng cấp và chứng chỉ nghề được cấp ở nước ngoài nhằm giúp người nhập cư có chuyên môn nhanh chóng tham gia thị trường lao động. Đây là một trong những nội dung trọng tâm được thống nhất tại cuộc họp Diễn đàn Bộ trưởng Thị trường Lao động Canada (Forum of Labour Market Ministers – FLMM) diễn ra ngày 16/7/2026 tại Halifax.

Tham gia cuộc họp có đại diện Chính phủ Liên bang cùng các tỉnh bang và vùng lãnh thổ trên toàn Canada. Các bên thống nhất sẽ phối hợp chặt chẽ hơn để giảm bớt các rào cản trong quá trình công nhận bằng cấp, tăng khả năng dịch chuyển lao động giữa các tỉnh bang, mở rộng đào tạo nghề và chuẩn bị nguồn nhân lực cho nền kinh tế đang chịu tác động ngày càng lớn của trí tuệ nhân tạo (AI).

Song song với những định hướng này, Chính phủ Canada cũng công bố khoản đầu tư 2 tỷ CAD trong giai đoạn 2026–2031 nhằm mở rộng các chương trình đào tạo tiền học nghề và đào tạo kỹ thuật. Đây được xem là bước đi quan trọng để bổ sung lực lượng lao động trong nhiều ngành nghề đang thiếu nhân sự trên phạm vi toàn quốc.

Đối với người lao động quốc tế, đặc biệt là những người đã được đào tạo chuyên môn tại nước ngoài, các thay đổi này mở ra triển vọng rút ngắn thời gian gia nhập thị trường lao động Canada và nâng cao khả năng làm việc đúng với chuyên ngành đã được đào tạo.

Vì sao công nhận bằng cấp nước ngoài lại quan trọng

Một trong những khó khăn lớn nhất mà người nhập cư có trình độ chuyên môn thường gặp khi đến Canada là không thể hành nghề ngay, mặc dù đã có nhiều năm kinh nghiệm hoặc sở hữu bằng cấp được công nhận tại quốc gia của mình.

Nguyên nhân chủ yếu là nhiều ngành nghề tại Canada thuộc nhóm nghề được quản lý (regulated occupations). Để được phép làm việc, ứng viên phải trải qua quy trình đánh giá văn bằng, xác minh kinh nghiệm, đáp ứng yêu cầu về ngôn ngữ, thậm chí phải tham gia các kỳ thi hoặc chương trình đào tạo bổ sung trước khi được cấp giấy phép hành nghề.

Quá trình này có thể kéo dài từ vài tháng đến hơn một năm, tùy theo từng ngành nghề và từng tỉnh bang. Trong thời gian chờ hoàn tất thủ tục, không ít người buộc phải làm các công việc không đúng chuyên môn hoặc có mức thu nhập thấp hơn đáng kể so với năng lực thực tế.

Tình trạng này không chỉ ảnh hưởng đến người nhập cư mà còn khiến Canada chưa khai thác hiệu quả nguồn nhân lực chất lượng cao trong bối cảnh nhiều ngành nghề đang thiếu lao động nghiêm trọng.

Chính vì vậy, việc rút ngắn quy trình công nhận bằng cấp được xem là giải pháp quan trọng giúp người lao động quốc tế nhanh chóng đóng góp vào nền kinh tế, đồng thời hỗ trợ các doanh nghiệp tuyển dụng nhân sự có trình độ phù hợp.

Những ngành nghề được kỳ vọng

Việc cải thiện quy trình công nhận bằng cấp nước ngoài được đánh giá sẽ mang lại tác động tích cực cho nhiều lĩnh vực đang thiếu hụt nhân lực tại Canada.

Trong đó, nhóm ngành chăm sóc sức khỏe tiếp tục là ưu tiên hàng đầu khi nhiều tỉnh bang đang thiếu bác sĩ, điều dưỡng, kỹ thuật viên y tế và các chuyên gia chăm sóc sức khỏe cộng đồng.

Bên cạnh đó, các lĩnh vực như kỹ thuật, xây dựng, công nghệ thông tin, giáo dục, kế toán và các ngành nghề kỹ thuật có chứng chỉ cũng được kỳ vọng sẽ hưởng lợi từ các chính sách mới.

Đây đều là những lĩnh vực mà Canada đang có nhu cầu tuyển dụng cao trong nhiều năm qua. Tuy nhiên, tiến độ bổ sung nhân lực vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu thực tế do quy trình cấp phép hành nghề còn kéo dài.

Nếu các cải cách được triển khai đúng kế hoạch, người lao động quốc tế sẽ có nhiều cơ hội làm việc đúng chuyên môn hơn, đồng thời góp phần giảm áp lực thiếu nhân lực tại nhiều địa phương trên cả nước.

Các bộ trưởng lao động Canada thống nhất 5 ưu tiên lớn

Tại cuộc họp FLMM năm 2026, các bộ trưởng lao động đã thống nhất năm nhóm ưu tiên nhằm nâng cao hiệu quả của thị trường lao động Canada trong những năm tới.

Thứ nhất là tiếp tục phát triển lực lượng lao động trong các ngành nghề kỹ thuật và tay nghề cao nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của nền kinh tế.

Thứ hai là nâng cao hiệu quả của các thỏa thuận chuyển giao thị trường lao động giữa Chính phủ Liên bang và các tỉnh bang để việc đào tạo, tuyển dụng và hỗ trợ người lao động được thực hiện đồng bộ hơn.

Thứ ba là đẩy nhanh quá trình công nhận bằng cấp nước ngoài và tăng khả năng dịch chuyển lao động giữa các tỉnh bang.

Thứ tư là mở rộng các chương trình hỗ trợ việc làm dành cho thanh niên nhằm chuẩn bị lực lượng lao động cho giai đoạn phát triển mới.

Cuối cùng, các bộ trưởng thống nhất cần xây dựng chiến lược giúp người lao động thích ứng với những thay đổi do trí tuệ nhân tạo mang lại, từ đó nâng cao năng lực cạnh tranh của thị trường lao động Canada trong dài hạn.

Thành lập nhóm công tác mới

Một trong những kết quả quan trọng của cuộc họp FLMM là việc các chính phủ thống nhất thành lập nhóm công tác cấp Thứ trưởng nhằm nghiên cứu và đề xuất các giải pháp cụ thể để đẩy nhanh quá trình công nhận bằng cấp nước ngoài.

Theo kế hoạch, nhóm công tác này sẽ tập trung vào bốn nhiệm vụ trọng tâm.

Trước hết là xây dựng các giải pháp mạnh mẽ hơn nhằm cải thiện khả năng dịch chuyển lao động giữa các tỉnh bang. Tiếp theo là rà soát những rào cản mà người lao động được đào tạo ở nước ngoài đang gặp phải khi xin giấy phép hành nghề tại Canada.

Bên cạnh đó, nhóm cũng sẽ nghiên cứu xây dựng một nền tảng số thống nhất giúp người lao động dễ dàng theo dõi quy trình đánh giá bằng cấp, tìm hiểu yêu cầu cấp phép của từng tỉnh bang cũng như chuẩn bị hồ sơ ngay từ trước khi đến Canada.

Theo thông tin được công bố, nhóm công tác sẽ trình báo cáo và các khuyến nghị chính thức lên các bộ trưởng vào mùa thu năm 2026.

Nếu được triển khai đúng tiến độ, nền tảng số này sẽ góp phần giảm đáng kể thời gian tìm hiểu thông tin, hạn chế việc nộp hồ sơ nhiều lần và giúp quy trình công nhận văn bằng trở nên minh bạch, thuận tiện hơn đối với người nhập cư.

Canada đầu tư thêm 2 tỷ CAD

Song song với việc cải thiện quy trình công nhận bằng cấp, Chính phủ Canada cũng công bố khoản đầu tư 2 tỷ CAD trong vòng 5 năm, bắt đầu từ giai đoạn tài chính 2026–2027.

Nguồn ngân sách này sẽ được triển khai thông qua các thỏa thuận hợp tác với các tỉnh bang và vùng lãnh thổ nhằm mở rộng:

• Chương trình đào tạo tiền học nghề (Pre-apprenticeship)
• Đào tạo kỹ thuật
• Các chương trình nâng cao kỹ năng nghề

Khoản đầu tư mới cũng là một phần trong chiến lược phát triển nguồn nhân lực trị giá 6 tỷ CAD, với mục tiêu đào tạo và bổ sung khoảng 100.000 lao động đạt chuẩn Red Seal trước năm 2030–2031.

Các bộ trưởng lao động nhấn mạnh rằng chương trình đào tạo phải gắn chặt với nhu cầu tuyển dụng thực tế của doanh nghiệp, từ đó giúp người lao động nhanh chóng tìm được việc làm sau khi hoàn thành khóa học.

Đối với người nhập cư có tay nghề, đây cũng là cơ hội để bổ sung chứng chỉ hoặc hoàn thiện các yêu cầu chuyên môn nhằm đáp ứng tiêu chuẩn nghề nghiệp tại Canada.

Canada tiếp tục thúc đẩy dịch chuyển lao động

Ngoài công nhận bằng cấp, khả năng dịch chuyển lao động liên tỉnh cũng là chủ đề được các bộ trưởng đặc biệt quan tâm.

Hiện nay, mặc dù Canada đã từng bước tháo gỡ nhiều rào cản trong việc công nhận giấy phép hành nghề giữa các tỉnh bang, nhưng vẫn còn không ít quy định khác nhau khiến người lao động phải thực hiện thêm các thủ tục khi chuyển nơi làm việc.

Việc tiếp tục đơn giản hóa quy trình này sẽ giúp lao động có thể nhanh chóng chuyển đến những địa phương đang thiếu nhân lực mà không phải thực hiện lại toàn bộ quá trình cấp phép.

Điều này vừa giúp doanh nghiệp tuyển dụng thuận lợi hơn, vừa góp phần phân bổ nguồn nhân lực hợp lý trên phạm vi toàn quốc.

Trí tuệ nhân tạo tác động mạnh

Một nội dung đáng chú ý khác tại cuộc họp là việc các bộ trưởng dành nhiều thời gian để thảo luận về tác động của trí tuệ nhân tạo (AI) đối với thị trường lao động.

Theo nhận định của các cơ quan quản lý, AI sẽ tiếp tục làm thay đổi yêu cầu kỹ năng của nhiều ngành nghề trong những năm tới. Một số vị trí truyền thống có thể được tự động hóa, trong khi nhiều công việc mới sẽ đòi hỏi người lao động phải có khả năng sử dụng công nghệ và thích ứng với môi trường làm việc hiện đại.

Do đó, các chính phủ sẽ tiếp tục nghiên cứu ảnh hưởng của AI đối với:

• Quy hoạch nguồn nhân lực.
• Chính sách đào tạo kỹ năng.
• Năng suất lao động.
• Xu hướng việc làm trong tương lai.

Kết quả nghiên cứu sẽ là cơ sở để điều chỉnh các chương trình đào tạo, giáo dục và phát triển lực lượng lao động phù hợp với nhu cầu mới của nền kinh tế Canada.

Người nhập cư được hưởng lợi như thế nào

Nếu các cải cách được triển khai theo đúng lộ trình, người nhập cư có trình độ chuyên môn được kỳ vọng sẽ nhận được nhiều lợi ích thiết thực.

Trước hết, thời gian đánh giá bằng cấp và cấp phép hành nghề có thể được rút ngắn so với trước đây. Điều này giúp người lao động sớm gia nhập thị trường việc làm đúng với chuyên môn đã được đào tạo.

Bên cạnh đó, việc tăng cường phối hợp giữa hệ thống nhập cư và các cơ quan cấp phép nghề nghiệp sẽ giúp quá trình chuẩn bị hồ sơ trở nên rõ ràng và đồng bộ hơn ngay từ trước khi người lao động đặt chân đến Canada.

Khả năng dịch chuyển lao động giữa các tỉnh bang cũng được cải thiện, mở ra nhiều cơ hội nghề nghiệp hơn cho người nhập cư tại các địa phương đang thiếu hụt nhân lực.

Ngoài ra, các chương trình đào tạo nghề và nâng cao kỹ năng được mở rộng sẽ tạo điều kiện để người lao động nhanh chóng đáp ứng các tiêu chuẩn chuyên môn của Canada.

Mặc dù nhiều chính sách vẫn đang trong quá trình xây dựng, nhưng định hướng cải cách lần này được đánh giá là bước tiến đáng kể trong việc hỗ trợ người nhập cư hội nhập vào thị trường lao động.

Doanh nghiệp Canada cũng được hưởng lợi

Không chỉ người lao động quốc tế, các doanh nghiệp Canada cũng được kỳ vọng sẽ hưởng lợi từ việc rút ngắn thời gian công nhận bằng cấp.

Trong bối cảnh nhiều lĩnh vực như y tế, xây dựng, kỹ thuật, công nghệ, sản xuất và các ngành nghề kỹ thuật đang thiếu nhân lực kéo dài, việc đưa lao động có trình độ vào thị trường sớm hơn sẽ góp phần giảm áp lực tuyển dụng.

Đồng thời, doanh nghiệp cũng có thêm cơ hội tiếp cận nguồn nhân lực chất lượng cao đến từ nhiều quốc gia khác nhau, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh và đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế trong giai đoạn tới.

---

Kết luận

Việc Canada đẩy nhanh công nhận bằng cấp nước ngoài cho thấy định hướng ngày càng rõ ràng trong việc tận dụng nguồn nhân lực quốc tế để giải quyết tình trạng thiếu hụt lao động.

Thông qua việc tăng cường phối hợp giữa các cấp chính quyền, thành lập nhóm công tác chuyên trách, xây dựng nền tảng số, mở rộng đào tạo nghề và thúc đẩy dịch chuyển lao động giữa các tỉnh bang, Canada đang từng bước hoàn thiện hệ thống hỗ trợ người nhập cư hội nhập nhanh hơn vào thị trường việc làm.

Đối với những người đang có kế hoạch làm việc hoặc định cư tại Canada theo diện tay nghề, việc theo dõi sát các chính sách mới về công nhận bằng cấp, cấp phép hành nghề và đào tạo nghề sẽ giúp chủ động chuẩn bị hồ sơ cũng như lựa chọn lộ trình phù hợp với mục tiêu nghề nghiệp trong tương lai.

Câu hỏi thường gặp

1. Công nhận bằng cấp nước ngoài tại Canada là gì?

   Công nhận bằng cấp nước ngoài là quá trình các cơ quan có thẩm quyền tại Canada đánh giá văn bằng, chứng chỉ và kinh nghiệm chuyên môn được đào tạo ở nước ngoài để xác định người lao động có đủ điều kiện làm việc hoặc xin cấp phép hành nghề tại Canada hay không. Đây là bước quan trọng đối với nhiều ngành nghề có yêu cầu chứng chỉ hành nghề.

2. Vì sao Canada đẩy nhanh việc công nhận bằng cấp nước ngoài?

   Canada đang đối mặt với tình trạng thiếu hụt lao động ở nhiều lĩnh vực như y tế, kỹ thuật, xây dựng, công nghệ và các ngành nghề tay nghề cao. Việc rút ngắn quy trình công nhận bằng cấp giúp người lao động quốc tế sớm tham gia thị trường lao động, đồng thời đáp ứng nhu cầu tuyển dụng của doanh nghiệp.

3. Những ngành nghề nào sẽ được hưởng lợi từ chính sách mới?

   Các cải cách về công nhận bằng cấp được kỳ vọng sẽ hỗ trợ nhiều nhóm ngành đang thiếu nhân lực, bao gồm chăm sóc sức khỏe, kỹ thuật, xây dựng, công nghệ thông tin, giáo dục, kế toán và các ngành nghề kỹ thuật có yêu cầu cấp phép hành nghề.

4. Canada sẽ triển khai những giải pháp nào để cải thiện công nhận bằng cấp?

   Theo định hướng được công bố, các cấp chính quyền sẽ tăng cường phối hợp giữa hệ thống nhập cư và cơ quan quản lý nghề nghiệp, thành lập nhóm công tác chuyên trách, nghiên cứu xây dựng nền tảng số hỗ trợ công nhận bằng cấp, đồng thời cải thiện khả năng dịch chuyển lao động giữa các tỉnh bang và mở rộng các chương trình đào tạo nghề.

5. Người lao động có thể chuẩn bị gì trước khi sang Canada?

   Người có kế hoạch làm việc hoặc định cư tại Canada nên chủ động chuẩn bị đầy đủ hồ sơ học tập, bằng cấp, chứng chỉ nghề nghiệp, kinh nghiệm làm việc và tìm hiểu trước yêu cầu cấp phép của ngành nghề tại tỉnh bang dự định sinh sống. Việc chuẩn bị sớm sẽ giúp quá trình đánh giá hồ sơ và hội nhập thị trường lao động thuận lợi hơn.